Marcus Nathan

Wagenaarstraat 10

Marcus Nathan werd op 28 september 1869 in Goes geboren als zoon van Levi Nathan en Sara Cohen. Hij was het derde kind in dit gezin. Zijn oudere zusje Cornelia was op 1 maart 1867 geboren, zijn broer en naamgenoot Marcus – geboren op 16 augustus 1868 – overleed al na negen weken. Marcus bleef lang vrijgezel en trouwde pas op 50-jarige leeftijd op 6 mei 1920 in Middelburg met de 46-jarige Mathilda Eva Cohen, geboren op 17 december 1873 als dochter van vleeshouwer Joseph Nathan Cohen en Eva Helena Bannet. Mathilda zou tien jaar later, op 27 april 1938 in Middelburg overlijden.

Aankondiging van zijn huwelijk, Goessche Courant 27 april 1920

Vader Levi Nathan stond in Goes bekend als koopman en had een winkel in ‘Oudheden, Oud porselein, Schilderstukken, Munten, Meubels enz’ in de Lange Vorststraat. In 1916 haalde hij de krant nadat hij een spectaculaire winst behaald had. Een vuil en gehavend schilderij van ‘een ruiter in oude klederdracht’ dat de heer Van Waarde tijdens de verbouwing van zijn huis aan de Kade boven een schoorsteen had teruggevonden, was een waardevol stuk gebleken. Nathan, die het schilderij voor f 20,- had overgenomen, had het volgens een plaatselijk blad voor maar liefst f 500,- aan een kunstliefhebber in Middelburg weten te slijten! Na restauratie bleek het een portret van prins Willem I te paard.

Ook zoon Marcus zat in de antiekhandel. Na de dood van zijn ouders in respectievelijk 1919 en 1920 nam Marcus de zaak aan de Lange Vorststraat 29-31 over. Om onduidelijke redenen hield hij het na een paar jaar voor gezien in Goes. Op 12 augustus 1924 werden woning, winkelhuis en pakhuis openbaar verkocht en twee maanden later vertrok Marcus naar Amsterdam. Zijn verblijf in de hoofdstad was echter van korte duur. Op 8 april 1925 kwam Marcus Nathan terug naar Zeeland en liet hij zich inschrijven in Middelburg. In eerste instantie in de Lange Noordstraat, later verhuisde hij met zijn vrouw naar de Wagenaarstraat 10. Hier lijkt hij wederom in oude spullen gehandeld te hebben, zo vroeg hij in de krant van 27 juni 1936 of iemand een antiek kabinet of kerkorgel te koop had.

Samen met alle andere Joodse inwoners van Middelburg werd Marcus Nathan op 24 maart 1942 gedwongen de stad te verlaten. De Provinciale Zeeuwse Courant van 30 juli meldde dat M. Nathan verhuisd was van de Wagenaarstraat 10 in Middelburg naar de Nieuwe Prinsengracht 4 in Amsterdam. Op 5 februari overleed hij in Auschwitz op 73-jarige leeftijd.

Katie Heyning

Marcus Nathan
Goes, 28 september 1869
Auschwitz, 5 februari 1943
Bereikte de leeftijd van 73 jaar

Bronnen:
Joods Monument
Krantenbank Zeeland
Zeeuws Archief, Zeeuwen Gezocht